Wiadomości branżowe
Fiat Argenta i kanał MotoBieda – historia zapomnianej włoskiej limuzyny w rękach pasjonata
W świecie klasycznej motoryzacji królują zazwyczaj te same, powtarzalne do znudzenia modele. Na zlotach pojazdów zabytkowych dominują niemieckie sedany z lat osiemdziesiątych, amerykańskie krążowniki szos czy doskonale znane z polskich dróg konstrukcje rodem z PRL-u. Istnieje jednak nisza, w której liczy się przede wszystkim oryginalność, bezkompromisowa szczerość i historia kryjąca się za maszyną – nawet jeśli ta maszyna bywa kapryśna, rdzewieje na sam widok deszczowej chmury, a znalezienie do niej części zamiennych graniczy z cudem. Doskonałym przykładem takiego podejścia jest Fiat Argenta oraz jego wieloletni właściciel – Michał Koziar, twórca jednego z najpopularniejszych polskich kanałów motoryzacyjnych na YouTube, czyli
MotoBieda.
Fiat Argenta – ostatnia tylnonapędowa limuzyna z Turynu
Aby zrozumieć fenomen tego samochodu, trzeba cofnąć się do przełomu lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku. Fiat Argenta zadebiutował na rynku w 1981 roku jednak pod nowym, dumnie brzmiącym włoskim słowem (oznaczającym po prostu „srebro”) kryła się bardzo dobrze znana konstrukcja. Argenta nie była bowiem zupełnie nowym autem, lecz czwartym, głębokim liftingiem legendarnego Fiata 132 którego produkcja rozpoczęła się jeszcze w 1972 roku. W Polsce model 132 cieszył się ogromnym prestiżem – montowany w warszawskiej FSO jako Polski Fiat 132p służył dygnitarzom państwowym, ministrom oraz funkcjonariuszom Służby Bezpieczeństwa.
Włosi, zmieniając nazwę i odświeżając nadwozie, chcieli stworzyć reprezentacyjną limuzynę klasy średniej wyższej (segment D), która mogłaby konkurować z takimi tuzami jak BMW serii 5 czy Mercedes klasy E. Zastosowano nowoczesne na owe czasy kanciaste linie, szerokie plastikowe listwy boczne oraz bogate wyposażenie standardowe. Na pokładzie można było znaleźć m.in. elektrycznie sterowane szyby, centralny zamek, wspomaganie kierownicy, a nawet prymitywny komputer pokładowy zwany systemem Check Panel, który za pomocą zestawu kontrolek informował kierowcę o poziomie płynów, przepalonych żarówkach czy niedomkniętych drzwiach. Pod maską pracowały udane, dwuwałkowe silniki benzynowe (DOHC) o pojemnościach 1.6 oraz 2.0 litra (w tym wariant z wielopunktowym wtryskiem paliwa Bosch L-Jetronic, a pod koniec produkcji także ekstremalnie rzadka odmiana SX/VX doładowana kompresorem Volumex), a także jednostki wysokoprężne 2.5 Diesel oraz Turbodiesel.
Dlaczego więc Fiat Argenta zniknął z rynku już po czterech latach, w 1985 roku, ustępując miejsca nowoczesnemu, przednionapędowemu Fiatowi Croma? Powodów było kilka. Przede wszystkim rynek motoryzacyjny w latach osiemdziesiątych zaczął błyskawicznie ewoluować, a klienci szukający auta w tym segmencie coraz mocniej zwracali uwagę na prestiż marki. Kanciasta, tylnonapędowa konstrukcja ze sztywnym tylnym mostem wywodząca się z początku lat siedemdziesiątych po prostu trąciła myszką na tle niemieckiej konkurencji. Po drugie, Włosi wpadli w pułapkę cięcia kosztów produkcji, co drastycznie odbiło się na jakości wykonania. Argenta zasłynęła z niezwykle kapryśnej elektryki oraz katastrofalnego zabezpieczenia antykorozyjnego – samochody te potrafiły rdzewieć dosłownie po dwóch lub trzech latach eksploatacji. W połączeniu z błyskawiczną utratą wartości na rynku wtórnym sprawiło to, że większość wyprodukowanych egzemplarzy szybko trafiła na złom lub posłużyła jako dawcy części dla starszych Fiatów 132. Dziś Argenta jest prawdziwym białym krukiem – rzadszym na drogach niż niejeden supersamochód.
Michał Koziar i fenomen kanału MotoBieda
Za popularyzacją wiedzy o tym zapomnianym modelu w polskim Internecie stoi Michał Koziar – dziennikarz motoryzacyjny, podróżnik, autor książek i twórca kanału MotoBieda. Jego przygoda z internetową twórczością rozpoczęła się w 2016 roku. Zaczynał skromnie – od dokumentowania swojego udziału w charytatywnym rajdzie Złombol, w którym uczestnicy przemierzają tysiące kilometrów samochodami konstrukcji komunistycznej. Z czasem, po zdobyciu doświadczenia m.in. jako redaktor na portalu Autoblog (Spider’s Web), Michał wypracował swój własny, niepodrabialny styl, który przyciągnął setki tysięcy subskrybentów.
Co wyróżnia Michała Koziara na tle innych twórców motoryzacyjnych? Przede wszystkim całkowity brak zadęcia i bezkompromisowa szczerość. Michał nie boi się brudzić rąk smarem, a na jego kanale królują tzw. „graty” – samochody stare, zapomniane, często uważane przez ogół społeczeństwa za nieudane lub całkowicie pozbawione wartości kolekcjonerskiej. Zdarza mu się również testować auta fabrycznie nowe, jednak zawsze patrzy na nie przez pryzmat historii motoryzacji, ergonomii, prostoty obsługi i zdrowego rozsądku.
Jego forma prowadzenia programów – określana często żartobliwie mianem „motoryzacyjnego głosu z piwnicy” – to mieszanka ogromnej wiedzy historyczno-technicznej, czarnego humoru, ciętego języka oraz dystansu do samego siebie. Michał potrafi z pasją opowiadać o zawiłościach konstrukcyjnych układów wtryskowych, by za chwilę w komiczny sposób skomentować absurdalne rozwiązania ergonomiczne włoskich czy francuskich inżynierów. Co najważniejsze, dla niego samochód nigdy nie jest tylko eksponatem pod kocem – to maszyna stworzona do jazdy i przeżywania przygód, czego dowodem są jego szalone wyprawy starymi Polonezami czy Ładami m.in. przez obie Ameryki, Azję czy na koło podbiegunowe.
Sześć lat wspólnej drogi – historia Fiata Argenty u Michała
Miłość Michała Koziara do Fiata Argenty to nie przelotny romans na potrzeby jednego odcinka, lecz wieloletnia, pełna wzlotów i upadków historia, która trwa już ponad 6 lat. Michał kupił swój złoty egzemplarz (rocznik 1982, z dwulitrowym silnikiem na wtrysku elektronicznym), ponieważ od czasów nastoletnich marzył o tym konkretnym modelu. Całą tę motoryzacyjną epopeję można prześledzić krok po kroku na jego kanale:
• Początek przygody (2020 rok): Wszystko zaczęło się od materiału
Fiat Argenta – limuzyna włoskiego dyrektora, w którym Michał z ogromnym entuzjazmem zaprezentował swój nowy nabytek. Widzowie mogli poznać każdy detal tego auta – od niecodziennych, wysuwanych z podsufitki daszków przeciwsłonecznych z czerwonej pleksi, przez ukryte w boczkach drzwi popielniczki, aż po słynny już Check Panel, który żył własnym życiem.
• Wielki test niezawodności: Michał postanowił udowodnić, że klasykiem można i trzeba jeździć daleko od domu (8:40). Efektem tego była relacja
40-letnim Fiatem przez Bałkany. Mimo że przed wyjazdem samochód spłatał figla i wymagał ściągania wtryskiwaczy aż ze Stanów Zjednoczonych, Argenta pokonała kilka tysięcy kilometrów po górskich drogach Czarnogóry, Albanii i Macedonii Północnej, dostarczając niezapomnianych wrażeń i udowadniając swój komfort podróżowania.
• Spełnienie marzenia o białym kruku: Apetyt rośnie w miarę jedzenia, dlatego w kolekcji Michała pojawił się drugi egzemplarz, opisany w odcinku
Fiat Argenta SX: 1 z 16 OCALAŁYCH | Rzadsza niż Ferrari. To poliftowa wersja doładowana kompresorem Volumex – auto wyprodukowane w liczbie zaledwie około 400 sztuk, z których do naszych czasów przetrwało kilkanaście.
• Brutalna prawda o kosztach renowacji: W filmie
Jak szybko pozbyć się pieniędzy? Kupić klasyka twórca bez owijania w bawełnę podsumował trzy lata utrzymywania swojej pierwszej Argenty. Odcinek ten to obowiązkowa lektura dla każdego, kto marzy o zakupie rzadkiego youngtimera. Michał szczerze wyliczył kilkadziesiąt tysięcy złotych wydanych na kompleksową blacharkę, lakierowanie oraz polowanie na nieistniejące na rynku części zamienne.
Wehikuł czasu – spotkanie z fabrycznie nowym egzemplarzem w Oławie
Najnowszy rozdział tej historii został opublikowany zaledwie kilka dni temu i stanowi absolutną gratkę dla fanów techniki oraz historii motoryzacji. W materiale zatytułowanym
WSZYSTKO O NAJLEPSZYM WŁOSKIM AUCIE W HISTORII Michał zestawił swoją złotą Argentę (mającą na liczniku około 120 tysięcy kilometrów i przeszłość pełną przygód) z niebieskim egzemplarzem należącym do Muzeum Motoryzacji Wena w Oławie. Auto z oławskiego muzeum to prawdziwy ewenement – spędziło niemal całe swoje życie we włoskim salonie Fiata i ma przejechane zaledwie nieco ponad 20 tysięcy kilometrów.
Zdecydowanie warto poświęcić czas i obejrzeć to bezpośrednie porównanie. Pomysł na zestawienie dwóch identycznych modeli – jednego zmęczonego wieloletnią eksploatacją, a drugiego zachowanego w stanie niemal fabrycznym – to doskonała lekcja pokazująca, jak samochody z przełomu lat 70. i 80. starzały się i zużywały w trakcie normalnego użytkowania. Ponieważ oba pojazdy są dziś pełnoprawnymi zabytkami, różnice widoczne na filmie robią piorunujące wrażenie.
Michał z detektywistyczną wręcz precyzją punktuje, co działo się z włoską limuzyną po dekadach jazdy:
• Fabryczne spasowanie kontra warsztatowa precyzja: Ku zaskoczeniu widzów okazuje się, że niektóre szczeliny między elementami nadwozia czy zderzakami w fabrycznie nowym egzemplarzu muzealnym są równie nierówne, jak w aucie po naprawie blacharskiej. To najlepszy dowód na to, jak wyglądała kontrola jakości w turyńskich fabrykach Fiata na początku lat osiemdziesiątych.
• Ząb czasu we wnętrzu: W egzemplarzu z Oławy można zobaczyć detale, które w normalnie eksploatowanych Argentach łamały się i odpadały jako pierwsze – jak choćby niezwykle delikatne maskownice głośników w drzwiach, sztywno trzymająca się podsufitka, mechanizm czerwonych przesłon przeciwsłonecznych czy idealnie zachowane, malowane emblematy na tylnej klapie, które w innych autach dawno wypłowiały od słońca.
• Korozja, która nie brała jeńców: Porównanie pokazuje, że nawet auto przechowywane w sterylnych warunkach salonowych nie oparło się w pełni włoskiej chemii blach – na zgrzewach słupków A w muzealnym egzemplarzu już widać pierwsze zalążki korozji dokładnie w tych miejscach, które w aucie Michała wymagały interwencji spawacza.
• Różnice w prowadzeniu: Przejażdżka „nową” Argentą pozwala też poczuć, jak pracowało fabrycznie świeże, sztywne zawieszenie, precyzyjny wybierak skrzyni biegów oraz sprzęgło, zanim kilkadziesiąt tysięcy kilometrów zamieniło limuzynę w miękko bujającą kanapę na kołach.
Podsumowanie – dlaczego warto odwiedzić kanał MotoBieda?
Historia Fiata Argenty w rękach Michała Koziara to coś znacznie więcej niż tylko opowieść o starym samochodzie. To fascynujący dokument o pasji, wytrwałości i miłości do maszyn, które dla większości ludzi dawno przestały istnieć. Jeśli cenicie sobie rzetelną wiedzę techniczną podaną w lekki, zabawny i całkowicie autentyczny sposób, koniecznie odwiedźcie kanał
MotoBieda na YouTube.
Zachęcamy do obejrzenia najnowszego porównania obu Fiatów Argenta, zostawienia komentarza pod filmem z własnymi wspomnieniami dotyczącymi włoskiej lub polskiej motoryzacji z tamtych lat, a także do subskrypcji kanału MotoBieda – dzięki temu nie przegapicie kolejnych motoryzacyjnych odkryć, testów i szalonych wypraw na koniec świata!
Ten materiał nie ma jeszcze komentarzy